Naam:	Etagehuis Huize Loma K?nig De Lairessestraat Amsterdam
Type:	flatgebouwen;
Opdrachtgever:	Fam. Van der Linden (interieur Woning 3)dhr. C.D.W. K?nig
Uitgevoerd:	ja
Bestaand:	ja
Architecten:	Warners, F.A., 1913, nieuwbouw en interieur-; Warners, F.A., 1924, uitbreiding met een verdieping-; Warners, F.A., 1924, 1925, interieur en meubels-; onbekend, 1935, bouw van een lift-;
Bijdragen:	onbekend -uitvoering-,
Adres:	De Lairessestraat 4-8, 1071 NZ, Amsterdam;
Archiefgegevens:	NAi/WARS, dossiers 1, 047 en z.n.

Bijzonderheden:

Vanaf 1911 worden er voor dit perceel 'aan de nieuwe straat, achter de perceelen Joh. Verhulststraat' plannen ontwikkeld door de architect E.A.C. Roest. Deze plannen worden echter niet uitgevoerd, omdat de benodigde goedkeuring van de Schoonheidscommissie niet wordt gegeven. Op 20 april 1914 neemt Carl Dietrich Wilhelm K?nig, wonende te Amsterdam, fabrikant en tevens directeur van de in Amsterdam gevestigde N.V. Nationale Bouw Maatschappij, namens deze N.V. van de gemeente Amsterdam een terrein van ruim acht are aan de De Lairessestraat voor vijfenzeventig jaar in erfpacht aan. Bij de uitgifte geldt onder andere de volgende bijzondere bepaling: 'Op het terrein zal moeten worden gebouwd ??n perceel, bevattende acht ?tagewoningen en een conci?rgewoning, bestemd voor de bewoning door ten hoogste negen gezinnen'. Architect Warners ontwerpt voor deze plek 'Huize Loma'. Huize Loma is opgetrokken in baksteen, bevat acht woningen in vier lagen en een kleine conci?rgewoning op de begane grond. Het gebouw is geheel symmetrisch, zowel voor wat betreft de voorgevel als de plattegrond. De centrale toegangspoort bevindt zich in het midden. Achter de centrale entree ligt de hal, of 'hall' zoals Warners deze ruimte noemt, met de lift en daaromheen een trappenhuis. Per verdieping geeft de hal toegang tot twee woningen; op de begane grond alleen tot de conci?rgewoning. De conci?rgewoning bevat drie kamers en een keukentje. De ligging achter het trappenhuis aan de achtergevel zorgt ervoor dat de woning weinig daglicht en frisse lucht krijgt. Bovendien ondervindt de woning de hinder van de lift. Boven de conci?rgewoning begint de lichtschacht. E?n van de kamers ontvangt daardoor daglicht van boven. De schacht is nodig om het trappenhuis en de keukens van alle andere woningen van voldoende daglichttoetreding te voorzien. De woningen zijn ruim opgezet, ze beslaan elk een oppervlak van circa 225 m2 dat nog uitgebreid kan worden met een vertrek van 25 m2 dat zich tussen de twee woningen bevindt en op de plattegrond aangeduid wordt als 'kantoorruimte'. De beide begane grondwoningen alsook de woningen op ??n en twee hoog hebben ieder zes kamers, een dienstbodekamer, een badkamer, een keuken, een loggia en een kelder. De woningen op de derde verdieping hebben extra kamers op zolder, die via een inpandige trap te bereiken zijn. Bovendien hebben zij toegang tot een daktuin met een kleine veranda. Behalve een lift en conci?rge heeft 'Loma' tal van extra luxe voorzieningen, zoals centrale verwarming, warmwatervoorziening en elektra. Op 8 oktober 1920 tekent de N.V. Nederlandsch-Indische Maatschappij tot voortzetting der zaken van der Linde & Teves en R.S. Stokvis & Zonen Limited (Linde-Teves-Stokvis) een voorlopig contract voor de koop van Huize Loma voor ?340.000,-. Op 31 mei 1922 levert de N.V. Nationale Bouw Maatschappij aan Linde-Teves-Stokvis het tijdelijk erfpachtsrecht van Huize Loma, vrij van hypotheek. Op 23 januari 1923 vindt er een rechtszaak plaats te Amsterdam, aangespannen door Linde-Teves tegen de N.V. Nationale Bouw Maatschappij, wiens bestuur niet op wettige wijze zou zijn gekozen, waardoor bestuursleden onbevoegd zouden zijn de koopovereenkomst af te sluiten. Op 3 oktober 1923 richten mr. Nicolaas Beets, kunsthistoricus wonende aan de De Lairessestraat 6, Philip Anne Warners, wonende aan de De Lairessestraat 132 en Louis Frederik, zich ook noemende Louis Voorwijk, accountant wonende aan de Dani?l de Langestraat 5, bij notaris mr. A.G. Lubbers een N.V. op welke is genaamd: Bouw Exploitatie Maatschappij Huize Loma. Goedkeuring volgt bij Koninklijk Besluit van 16 juni 1923. F.A. Warners is lid van de Raad van Beheer van deze N.V.. Op 8 oktober 1923 koopt de N.V. voor ?125.000,- het erfpachtsrecht en Huize Loma van Linde-Teves. Al eerder, op 28 augustus 1923, is er een voorlopige vergunning afgegeven voor het veranderen en uitbreiden van de De Lairessestraat 4-8 tot twaalf afzonderlijke woningen, een showroom en een atelier. De verbouwing, die in 1924 plaatsvindt naar ontwerp van Warners, bestaat uit het bouwen van een extra verdieping, waarvoor de bestaande schuine dakvlakken met kroonlijst, topgevels en dakkapellen moeten worden gesloopt. Ook de daktuin met de kleine veranda moet verdwijnen. De vergunning wordt begeleid door een brief van het Gemeentelijk Bouw- & Woningtoezicht, gericht aan de voorzitter van de Raad van Beheer van de Bouw Expl. Mij. 'Huize Loma', dhr. N. Beets, waarin staat: '(...) Aan den Heer Warners is medegedeeld, dat de gevraagde vergunning alleen verleend kan worden, indien komt vast te staan, dat de bedoelde verdieping niet afzonderlijk, d.w.z. zonder de daaronder gelegen verdieping, als woning zal worden gebruikt. Dit ware nl. in strijd met art. 174 der Bouwverordening, waarin is bepaald dat onder de laagstgelegen vloer van de hoogstgelegen woning in een gebouw zich niet meer dan drie verdiepingen mogen bevinden. Wordt echter de bovenste verdieping samen met de daarondergelegene als ??n woning gebruikt (eventueel deelen van de eene verdieping samen met deelen van de andere) zoo is daarentegen geen bezwaar.' In 1924-1925 ontwerpt Warners voor de bewoners van Woning 3, de familie Van der Linden, (delen van) het interieur (in ieder geval de huiskamer) en enkele meubelstukken, waaronder een achthoekig tafeltje met vitrines, een buffetkast, een kastje en een bank, een boekenkast en een ingebouwde bank in een van de erkers. In 1935 krijgt 'Loma' vergunning tot de bouw van een lift. Of deze ook is aangebracht is niet bekend. Vanaf 1942 wordt als het correspondentieadres van de N.V. Bouw Exploitatie Maatschappij Huize Loma Hacquartstraat 10 vermeldt, een pand dat in 1921-1923 door Warners is ontworpen. Op 24 juli 1944 wordt Wouter Marinus van Haaften, chef van dienst der Heineken's Bierbrouwerij Maatschappij N.V., genoemd als lid van de Raad van Beheer van de N.V. Bouw Exploitatie Maatschappij Huize Loma. Op 30 juni 1948 worden twee zoons van Warners, Henk en Erik, directeuren van de N.V. Bouw Exploitatie Maatschappij Huize Loma. Philip Warners wordt commissaris. Huize Loma wordt in deze notari?le akte omschreven als een flatgebouw danwel gebouw dat bestaat uit twaalf woningen, een kantooretage en een conci?rgewoning.

  Literatuur